Setembro é un mes de cambios na horta. As temperaturas comezan a baixar, os días son máis curtos e pouco a pouco imos deixando atrás o verán. Pero iso non significa que teñamos que dar por rematada a colleita.
Tomates, pementos, cabaciñas, xudías e outros cultivos de verán aínda poden seguir producindo durante varias semanas se lles prestamos un pouco de atención.
De feito, setembro é un momento de transición na horta galega: mentres aproveitamos as últimas colleitas do verán, tamén podemos comezar a preparar o terreo e pensar nos cultivos dos meses máis frescos.
Se aínda tes plantas produtivas na túa horta, estes cinco consellos axudaranche a prolongar a colleita e aproveitar mellor as últimas semanas da tempada.
x
Resumo rápido para lectores con présa:
Para prolongar a colleita en setembro en Galicia, reduce a frecuencia de rega axustándoa ás noites frescas, retira as follas vellas ou enfermas para evitar o mildio, aclara o follaxe que fai sombra aos froitos para acelerar a súa maduración e revisa semanalmente o envés das follas para controlar pragas de fin de tempada.
Consello 1: Mantén as plantas limpas e ben ventiladas
A medida que avanza a tempada, as plantas acumulan follas vellas, secas ou danadas. Retiralas axuda a manter a planta máis aireada e facilita que poidamos detectar a tempo posibles problemas sanitarios.
Nas tomateiras e pementeiras, convén retirar as follas máis próximas ó chan ou aquelas que presentan amarelamento. En Falcón vemos con frecuencia que a humidade nocturna de setembro en Galicia, combinada con follaxe denso, é a principal causa da aparición repentina de mildio e botrite. Eliminar o innecesario protexe as partes sas que aínda están producindo.
Un pequeno paseo pola horta cada poucos días permítenos detectar moitos destes problemas antes de que vaian a máis.
Consello 2: Adapta a rega ó cambio de tempo
En setembro xa non temos as mesmas necesidades de auga que en pleno verán.
As temperaturas son máis suaves e, ademais, en Galicia poden comezar a chegar as primeiras choivas. Por iso, o mellor é observar o estado do chan e das plantas antes de regar, en lugar de manter automaticamente a mesma frecuencia que durante os meses máis calorosos.
Cando sexa necesario regar:
- Faino directamente na base da planta.
- Evita mollar innecesariamente as follas.
- Comproba primeiro se o chan conserva humidade.
- Procura que a auga non quede encharcada.
Un erro bastante habitual nesta época é continuar regando coa mesma frecuencia que en xullo ou agosto. Pero cando chegan noites máis frescas e húmidas, ese exceso de auga pode acabar xogando en contra.
Consello 3: Axuda ós últimos froitos a madurar
En setembro, especialmente en Galicia, o problema moitas veces non é que a planta deixe de producir, senón que os últimos tomates ou pementos comezan a ter máis dificultades para madurar.
As temperaturas baixan, as noites son máis frescas e os días son algo máis curtos. Por iso, se temos unha tomateira cargada de froitos verdes, podemos facer unha pequena limpeza da planta.
Podemos retirar algunhas follas vellas ou aquelas que estean sombreando directamente os acios, sen deixar a planta completamente desfoliada.
Ao recibir máis luz e aire, os froitos que xa están formados poden ter unhas condicións máis favorables para continuar a súa maduración.
Na nosa experiencia, ás veces non fai falta facer grandes cambios para aproveitar as últimas semanas de colleita: unha pequena limpeza da planta, boa ventilación e unha exposición adecuada á luz poden marcar a diferenza.
E se chega unha baixada importante das temperaturas ou se anuncia un cambio de tempo, tamén podemos valorar recoller os tomates que xa estean empezando a cambiar de cor para que rematen de madurar nun lugar axeitado.
O obxectivo en setembro xa non é conseguir unha nova gran floración, senón axudar á planta a aproveitar ben os froitos que xa ten.
Consello 4: Revisa as plantas antes de que un pequeno problema se converta nun grande
As plantas levan varios meses na horta e poden estar máis debilitadas polo esforzo de toda a tempada. Por iso, este é un bo momento para revisar con calma os brotes novos, o envés das follas e os propios froitos.
Busca sinais como:
- Follas enroladas ou deformadas.
- Pequenos insectos agrupados nos brotes.
- Manchas nas follas.
- Froitos danados ou con zonas brandas.
- Presenza de melaza ou residuos pegaxosos.
Detectar un problema cando aínda afecta a poucas follas é moito máis sinxelo que tentar controlalo cando xa se estendeu por toda a planta.
E lembra que non todos os insectos que atopamos na horta son prexudiciais. As xoaniñas, por exemplo, son grandes aliadas fronte aos pulgóns, polo que antes de actuar convén identificar ben o que estamos vendo.
Se queres aprender a recoñecer e actuar ante as pragas máis habituais da horta, podes consultar a nosa Guía completa de pragas de verán, onde explicamos como identificalas, como previlas e que facer cando aparecen.
Consello 5: Planifica a transición cara ós cultivos de outono
Prolongar a colleita non significa intentar manter indefinidamente os cultivos de verán.
Cada planta ten o seu ciclo e chegará un momento no que será mellor retirala e deixar espazo para os cultivos da seguinte tempada.
Pero non é necesario esperar a que a horta de verán remate por completo para comezar a preparar o outono.
Setembro é un bo momento para ir planificando novas sementeiras e plantacións de cultivos máis adaptados ás temperaturas que veñen. Mentres seguimos recollendo tomates, pementos, cabaciñas ou xudías, xa podemos comezar a pensar no que queremos cultivar nos próximos meses.
Se aínda non preparaches a horta para este cambio de estación, podes consultar a nosa guía para a Preparación da horta para o outono, onde explicamos como organizar este cambio de tempada, dende a limpeza dos bancais ata a preparación do solo.
Errores frecuentes ó coidar a horta en setembro
- Abonar con exceso de nitróxeno: Estimula brotes tenros sensibles ao frío e ás enfermidades en lugar de axudar á maduración dos froitos.
- Mollar as follas ao regar á tardiña: A humidade acumulada durante a noite favorece o desenvolvemento de fungos patóxenos.
- Manter plantas xa esgotadas ou totalmente enfermas: Actúan como foco de infección para o resto do horto e para as novas plantacións de outono.
¿Necesitas axuda para identificar un problema na túa horta?
Moitas veces, o amarelamento das follas ou a caída do froito en setembro poden deberse tanto a un exceso de rega como ao ataque inicial dun fungo ou praga, e non sempre é fácil acertar co diagnóstico.
Se tes dúbidas sobre o estado das túas plantas, acércate ao centro de Falcón Agroalimentaria en Lugo. Podes traernos unha folla afectada, unha fotografía do cultivo ou un froito danado; o noso equipo analizará o teu caso para axudarte a identificar a causa exacta e orientarte sobre o manexo ou tratamento máis adecuado.
Porque un bo diagnóstico é o primeiro paso para manter a túa horta sana e produtiva.
Cuida as túas plantas con coñecemento e paciencia.
Conclusión – Setembro: aínda queda moito por recoller
A chegada de setembro non ten por que significar o final da horta de verán.
Con cinco hábitos moi sinxelos —manter as plantas limpas, adaptar a rega, axudar aos últimos froitos a madurar, revisar posibles pragas e comezar a planificar o seguinte cultivo— podemos aproveitar mellor as últimas semanas de produción.
E ao mesmo tempo, podemos comezar a preparar a horta para o que está por vir.
Porque unha das cousas bonitas de ter unha horta é precisamente esa: cando unha colleita está chegando ao seu fin, outra xa pode estar empezando.
Sobre nós
Acompañámoste en cada tempada
Cada época do ano trae novos traballos para a horta e tamén novas oportunidades para seguir cultivando.
En Falcón Agroalimentaria levamos anos acompañando ás persoas que desfrutan da horta en Galicia, ofrecendo produtos e asesoramento para coidar as plantas, mellorar os cultivos e aproveitar cada tempada.
Porque sabemos que cada horta é diferente: o clima, o terreo, a orientación ou mesmo o tempo que podemos dedicarlle fan que non existan receitas únicas.
Por iso, queremos compartir contigo consellos prácticos e sinxelos que poidas aplicar na túa propia horta, adaptándoos sempre ás súas necesidades.
Seguimos cultivando contigo.
Onde atoparnos
Preguntas frecuentes
Sembra hoxe con paciencia e agarimo; a terra nunca se esquece de quen a coida con ilusión.
